Komende cantate

180px-Johann_Sebastian_Bach.jpg

Zondag 9 september

Cantate BWV 138  "Warum betrübst du dich, mein Herz"

We openen ons nieuwe seizoen met alweer zo’n intens emotionele cantate, vol spanning tussen diepe droefheid en liefdevolle troost. De tekst komt uit de Bergrede van Christus. In het deel dat voor deze zondag centraal staat worden de gelovigen bemoedigd: maak je geen zorgen over de problemen van alledag; als je de gerechtigheid zoekt van de hemelse Vader, dan zal daarenboven in al je dagelijkse behoeften worden voorzien.  
Bach knoopt daar heel
onmiddellijk bij aan, met een smartelijke instrumentale opening van de strijkers waardoorheen je ineens de koraalmelodie hoort van de oboe d’amore. En dan volgt een wonderlijke dialoog tussen de verschillende solo­stemmen en het koor. Beginnend bij de tenor, die het centrale thema (in vragende vorm) verwoordt; waarop het koor telkens reageert met een regel van het koraal. Gevolgd door de verdrietige alt vol van zorgen, uitmondend in een wanhopig ‘Ach, was ik maar dood!’ en dan van het koor weer de aanmoediging om toch maar op God te blijven vertrouwen. Ook de bas ziet het in zijn uitgebreide recitatief helemaal niet meer zitten: in plaats van vreugdevolle wijn wordt hem een beker vol tranen geschonken; met opnieuw een troostende reactie van het koor. Waarna de sopraan zich bij hen voegt, want God zorgt voor het vee, de vogels hebben genoeg te eten, maar waar moet ik mijn redding vinden? waarop het koor reageert: God zorgt ook voor jou! Nog eenmaal roept de alt: Ik voel me zo verlaten, wie helpt mij in al deze ellende? maar het koor houdt vol: God staat je bij in alle nood.
Na dit verscheurde begin slaat de stemming om. De tenor zingt: Als God mij niet verlaat, dan durf ik het aan. Met direct daarop aansluitend een lange en blijmoedige aria van de bas, met strijkersbegeleiding: Ik vertrouw op God! In een kort recitatief voegt de alt zich bij hen: Weg zorgen, nu kan ik leven als in de hemel!
Samen sluiten we de cantate af met het slotkoraal. Dat zal deze keer enige oefening vergen. Het staat in de wat minder gebruikelijke 6/8 maat, en wordt bovendien afgewisseld met virtuoze tussenspelen van het orkest.


slotkoraal vast oefenen? zie hieronder, en klik op de mp3 van je stem (onder de tekst)!